Wstęp
Touchdown, znany również jako przyłożenie, to kluczowy element w futbolu amerykańskim i kanadyjskim, który ma istotne znaczenie dla wyniku meczu. Zdobycie przyłożenia oznacza nie tylko uzyskanie sześciu punktów, ale również otwiera możliwość na dodatkowe punkty poprzez podwyższenie. W niniejszym artykule przyjrzymy się szczegółom związanym z tym terminem, sposobami zdobywania punktów oraz rekordami związanymi z przyłożeniami w tych dwóch dyscyplinach sportowych.
Zdobycie przyłożenia i punktacja
W obu formach futbolu, amerykańskim i kanadyjskim, przyłożenie może być zdobyte na kilka sposobów. Najczęściej dochodzi do tego poprzez podanie piłki przez rozgrywającego (quarterback) do zawodnika, który następnie wbiega z nią w pole punktowe przeciwnika. Taki sposób zdobycia punktów określa się mianem „touchdown reception”. Alternatywnie, gracz ofensywny może samodzielnie wbiec z piłką w pole punktowe bez uprzedniego podania – jest to tzw. „rushing touchdown”. Każde przyłożenie przynosi drużynie sześć punktów oraz otwiera możliwości na zdobycie dodatkowych punktów poprzez tzw. podwyższenia.
Podwyższenia po przyłożeniu
Po zdobyciu przyłożenia drużyna ma prawo do podwyższenia wyniku na dwa sposoby. Pierwsza opcja to zdobycie jednego punktu poprzez wykop piłki między słupki bramki, co określane jest jako „extra point” lub „point after touchdown” (PAT). W futbolu amerykańskim kopnięcie wykonuje się z odległości 15 jardów od linii punktowej, natomiast w futbolu kanadyjskim ta odległość wynosi 25 jardów. Druga opcja to tzw. „two-point conversion”, polegająca na próbie zdobycia ponownego przyłożenia z mniejszej odległości od linii punktowej rywala – w przypadku futbolu amerykańskiego jest to odległość dwóch jardów, a w kanadyjskim trzy jardy.
Non-offensive touchdowns
Przyłożenia można zdobyć nie tylko przez formację ofensywną. W pewnych sytuacjach formacja defensywna również ma możliwość zdobycia punktów poprzez wykorzystanie błędów przeciwnika. Takie sytuacje określane są jako „non-offensive touchdowns”. Do najbardziej popularnych przypadków należy przechwyt podania przez gracza obrony, który następnie wbiegł z piłką w pole punktowe rywali (interception return TD), czy też przejęcie piłki zgubionej przez drużynę atakującą (fumble return TD). Dodatkowo, możliwe jest zdobycie przyłożenia po przejęciu piłki podczas wykopu lub niecelnego kopa na bramkę.
Rekordy związane z touchdownami
Rekordy dotyczące przyłożeń w futbolu amerykańskim są imponujące i często stanowią temat wielu dyskusji wśród fanów sportu. Rekordzistą NFL w ogólnej liczbie przyłożeń jest Jerry Rice, który grając w latach 1985–2004 uzyskał aż 208 przyłożeń. Rice jest także rekordzistą wszech czasów w liczbie odebranych podań kończących się przyłożeniem (receiving touchdowns), mając ich 197. Kolejnym znaczącym graczem jest Emmitt Smith, który posiada najlepszy wynik w przyłożeniach po biegu (rushing touchdowns) wynoszący 164.
Niezwykłe osiągnięcia graczy
Kolejnym rekordzistą jest Devin Hester, który dokonał niezwykłych osiągnięć w liczbie przyłożeń po przechwytach (non-offensive touchdowns), uzyskując ich 20 w latach 2006–2016. Tom Brady, znany rozgrywający NFL, ustanowił rekord w liczbie podań kończących się przyłożeniem – wykonał ich aż 649 podczas swojej kariery trwającej do 2022 roku. Warto również wspomnieć o wyjątkowym meczu z dnia 4 listopada 2007 roku, kiedy cornerback Antonio Cromartie z San Diego Chargers zakończył bieg na 109 jardach po złapaniu nietrafionego field goala.
Różnice między futbolem amerykańskim a kanadyjskim
Mimo że zasady dotyczące touchdownów są podobne w obu dyscyplinach sportowych, istnieją pewne różnice między futbolem amerykańskim a kanadyjskim. Na przykład, podczas wykonywania kopnięcia po przyłożeniu w futbolu kanadyjskim drużyna musi wykonać je z większej odległości niż w przypadku futbolu amerykańskiego. Ponadto różnią się także zasady dotyczące liczby graczy na boisku oraz długości pola gry. Te różnice wpływają na strategię oraz styl gry obu lig.
Zakończenie
Touchdown jest jednym z najważniejszych elementów futbolu amerykańskiego i kanadyjskiego, który ma wpływ na przebieg meczu oraz ostateczny wynik. Dzięki różnorodnym sposobom zdobywania punktów oraz rekordom ustanowionym przez wybitnych sportowców, temat ten pozostaje fascynujący zarówno dla fanów sportu, jak i dla analityków zajmujących się tymi dyscyplinami. Zrozumienie mechanizmów związanych z touchdownami pozwala lepiej docenić zarówno umiejętności zawodników, jak i taktykę drużynową, co czyni futbol jednym z najbardziej emocjonujących sportów na świecie.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).